Greenwashing zakazany w Polsce: nowa ustawa wejdzie w życie w 2027 roku
Prezydent podpisał ustawę zakazującą greenwashingu. Termin wejścia w życie przesunięto o rok na 27 września 2027 roku. Sprawdź, co to oznacza dla kupujących.
Ustawa zakazująca greenwashingu, czyli wprowadzających w błąd twierdzeń o ekologiczności produktów, została podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego, a jej obowiązywanie rozpocznie się 27 września 2027 roku.
Kiedy nowe przepisy zaczną obowiązywać?
Nowe przepisy zaczną obowiązywać 27 września 2027 roku, czyli o rok później, niż pierwotnie zakładano. Pierwotny termin wypadał 27 września 2026 roku. Przesunięcie wprowadziła poprawka zgłoszona w Sejmie, a jej autorami byli posłowie połączonych komisji gospodarki oraz ochrony środowiska.
Ścieżka legislacyjna wyglądała następująco:
| Etap | Data |
|---|---|
| Sejm przegłosował przesunięcie terminu | 4 września 2026 (piątek) |
| Senat przyjął ustawę | 24 września 2026 |
| Kancelaria Prezydenta poinformowała o podpisaniu | 15 października 2026 |
| Termin wejścia w życie | 27 września 2027 |
Dlaczego termin został przesunięty?
Przesunięcie wynikło z postulatów przejściowych, które zgłosiły Konfederacja Lewiatan oraz Polska Federacja Producentów Żywności. Ustawa implementuje dyrektywę unijną 2024/825, znaną jako EmpCo, a jej projekt przygotował Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK).
Nie wszystkie postulaty przeszły. Sejm odrzucił obowiązki sprawozdawcze dla UOKiK oraz 24-miesięczny okres przejściowy dla produktów, które już znajdują się na rynku. Oznacza to, że przedsiębiorcy dostali rok więcej na przygotowanie się, ale nie otrzymali dodatkowego okresu na wycofanie towarów z obrotu.
Warto też zauważyć, że termin 27 września 2026 roku wynikał wprost z dyrektywy i był znany od dawna. Prawnicy wskazywali, że postulaty przesunięcia były dla nich zaskoczeniem. Pojawiają się również wątpliwości, czy zmiana terminu nie jest sprzeczna z prawem Unii Europejskiej.
Co uznaje się za greenwashing?
Greenwashing to, w najprostszym ujęciu, bezpodstawne przedstawianie produktu lub firmy jako ekologicznych. Nowa regulacja traktuje takie działania jako czarną praktykę rynkową, czyli najcięższą kategorię nieuczciwych praktyk.
Najważniejszy wymóg dotyczy firm, które deklarują „zrównoważony” charakter swoich wyrobów. Będą musiały to udokumentować certyfikatem. Samo hasło na opakowaniu nie wystarczy.
Osobnym zagadnieniem jest wyprzedaż towaru z magazynów. Postulat, aby taki towar mógł być sprzedawany bez przepakowania i nowych etykiet, nie został w opisanym materiale uwzględniony, więc przy takich produktach warto zwracać uwagę na oznaczenia.
Już teraz działa ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, obowiązująca od kilkunastu lat. UOKiK od 2025 roku stawia firmom zarzuty za zielony marketing, więc odroczenie nowych przepisów nie oznacza braku kontroli.
Co to oznacza dla Ciebie?
Dla kupującego kluczowe jest to, że już dziś nieuczciwe ekologiczne hasła mogą być kwestionowane na podstawie obowiązujących przepisów, a UOKiK prowadzi postępowania. Pełne zakazy w ramach nowej ustawy zaczną jednak obowiązywać dopiero od jesieni 2027 roku.
Przed zakupem produktu reklamowanego jako „eko”, „zielony” lub „zrównoważony” warto poszukać potwierdzenia w formie certyfikatu lub dokładnego opisu, co dokładnie zostało poprawione. Jeśli oznaczenie wydaje się ogólnikowe, a dowodu brak, zgłoszenie do UOKiK jest rozsądną drogą reakcji.
Na podstawie: Prawo.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.