Upadłość konsumentów w Polsce 2026: nowe prawo upadłościowe

Polska zmaga się ze wzrostem liczby konsumentów, którzy nie potrafią spłacić swoich zobowiązań finansowych. W sierpniu 2026 roku sądy zarejestrowały 1825 nowych postępowań upadłościowych konsumentów, co stanowiło wzrost o 6,3 procent w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Ta tendencja nie jest odosobniona — od początku roku do końca sierpnia liczba osób, które zdecydowały się na upadłość, przekroczyła 16 tys. Eksperci prognozują, że do końca 2026 roku liczba ta osiągnie 24 tys. osób.

Jak szybko rośnie liczba upadłości konsumentów?

Dynamika wzrostu jest znacząca. W okresie od marca do lipca 2026 roku każdy miesiąc przyniósł ponad 2 tys. nowych upadłości, co wskazuje na konsekwentny wzrost zjawiska. Dla porównania, w latach 2023–2025 sądy finalizowały średnio około 21 tys. spraw rocznie, co oznacza, że tempo rejestracji nowych przypadków zdecydowanie przyspieszyło.

Okres	Liczba upadłości	Uwagi
Sierpień 2025	ok. 1715	rok poprzedni
Sierpień 2026	1825	wzrost o 6,3%
Styczeń–sierpień 2026	ponad 16 000	skumulowana liczba
Prognoza na koniec 2026	24 000	szacunkowa liczba roczna
Średnia roczna 2023–2025	ok. 21 000	dla porównania

Co się zmienia w prawie upadłościowym?

Sejm otrzymał projekt nowelizacji prawa upadłościowego, który trafił do komisji sprawiedliwości 15 września 2026 roku. Ostatnia znacząca zmiana w tym obszarze miała miejsce w 2020 roku, dlatego reforma jest oczekiwana od kilku lat. Nowe przepisy mają rozwiązać problem przeciążenia sądów, które aktualnie nadzorują realizację planów spłaty długów przez konsumentów.

Zmiana roli sądów i wierzycieli

Głównym celem reformy jest przesunięcie odpowiedzialności za nadzór nad planami spłaty z sądów na wierzycieli. W obecnym systemie sąd aktywnie kontroluje, czy konsument wywiązuje się ze swoich zobowiązań. Nowy model zakłada, że to wierzyciele będą monitorować postępy w spłacaniu. Sąd angażował się będzie tylko wtedy, gdy uczestnik postępowania (konsument lub wierzyciel) złoży wniosek o interwencję.

Automatyczne umorzenie i usunięcie z rejestru

Po pomyślnym wykonaniu planu spłaty pozostałe zobowiązania będą automatycznie umarzane bez konieczności dodatkowego postępowania. To uproszczenie procedury. Dane konsumenta znikną z Krajowego Rejestru Zadłużonych po upływie 3 lat od momentu umorzenia, co oznacza, że okres „piętna” finansowego zostanie skrócony.

Wierzyciele będą mieć 3 miesiące na zgłoszenie zastrzeżeń wobec umorzenia zobowiązań. To rozwiązanie ma zapobiec sytuacjom, w których wierzyciel nie miałby możliwości wyrażenia sprzeciwu wobec decyzji sądu.

Co to oznacza dla konsumentów w Polsce?

Zmiany w prawie upadłościowym mają kilka praktycznych konsekwencji dla osób borykających się z problemami finansowymi. Po pierwsze, procedura staje się mniej skomplikowana — mniej wizyt w sądzie i mniej formalności. Po drugie, szybsza finalizacja procesu oznacza szybsze powrócenie do normalności finansowej, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że dane z rejestru zadłużonych będą usuwane po 3 latach od umorzenia.

Jednak reforma ma też znaczenie dla całego systemu sądowego. Odciążenie sądów od bieżącego nadzoru nad planami spłaty pozwoli wymiarowi sprawiedliwości skupić się na innych sprawach. Wierzyciele, przejmując rolę nadzorczą, będą mieć większy wpływ na przebieg postępowania, co może prowadzić do bardziej efektywnego egzekwowania zobowiązań.

Wzrost liczby upadłości konsumentów w Polsce jest symptomem szerszych problemów gospodarczych — wzrostu kosztów życia, inflacji i trudności finansowych gospodarstw domowych. Reforma prawa upadłościowego to próba dostosowania systemu prawnego do nowej rzeczywistości, w której coraz więcej osób zmaga się z długami, których nie jest w stanie spłacić w tradycyjny sposób.

Dla konsumentów, którzy rozważają wszczęcie postępowania upadłościowego, warte uwagi jest, że nowe przepisy mają ułatwić cały proces. Warto śledzić postępy prac legislacyjnych, ponieważ ostateczna forma ustawy może różnić się od projektu.