Greenwashing na opakowaniach: nowe przepisy od 2026 roku

Nowe przepisy zakazują przedsiębiorcom umieszczania na opakowaniach haseł ekologicznych bez rzeczywistego potwierdzenia, że produkty są przyjazne dla środowiska — to koniec ery bezkarnego greenwashingu w Polsce.

Od 27 września 2026 roku wchodzi w życie nowelizacja ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktyką rynkowym oraz ustawy o prawach konsumenta. Zmiana to implementacja unijnej dyrektywy 2024/825, zwanej potocznie “Greenwashing Directive” lub “Empowering Consumers for the Green Transition”. Polska, zgodnie z unijnym harmonogramem, musi dostosować przepisy do tego terminu — termin jest nieprzekraczalny, ponieważ wynika wprost z wytycznych Komisji Europejskiej.

Skala problemu: od Zary po DHL

Greenwashing to tworzenie fałszywego lub przesadnie pozytywnego wizerunku produktu, usługi lub firmy jako przyjaznych środowisku, mimo że deklaracje nie znajdują potwierdzenia w rzeczywistości. Problem jest na tyle poważny, że Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) od dłuższego czasu bierze pod lupę, jak duże firmy “sprzedają się” konsumentom.

Zarzuty “eko ściemy” usłyszały już tacy giganci jak:

• Zara — za kampanię “Join Life”
• Bolt — za hasła o zeroemisyjnych przejazdach
• InPost, DHL, Allegro, DPD — za deklaracje o niższym śladzie węglowym i sadzeniu drzew

Skala zjawiska pokazuje, że greenwashing to nie marginalne praktyki, lecz powszechny problem w marketingu. Konsumenci płacą więcej za produkty oznaczone jako “eko”, wierząc, że rzeczywiście są przyjazne dla środowiska — tymczasem firmy wprowadzają ich w błąd.

12 nowych zakazów dla przedsiębiorców

Rządowe przepisy wprowadzają łącznie 12 nowych czynników uznawanych za nieuczciwe praktyki rynkowe. Wśród nich znajdują się:

Zakaz	Przykład
Umieszczanie oznaczeń eko bez certyfikacji ani ustanowienia przez organy publiczne	Napis “eko” bez certyfikatu EU Eco Label
Formułowanie twierdzeń o całym produkcie, gdy dotyczą tylko jednej cechy	Deklaracja “produkt ekologiczny” gdy tylko opakowanie jest z recyklingu
Twierdzenia o neutralności węglowej bez rzeczywistej kompensacji emisji	Hasła o “zeroemisyjnych przejazdach” bez udokumentowania
Prezentowanie wymogów prawnych jako cechy wyróżniającej	Podkreślanie spełnienia wymogów recyklingu, które obowiązują wszystkie produkty
Twierdzenia o możliwości naprawy, gdy produkt jej nie posiada	Hasła o “trwałości” bez rzeczywistego dostępu do części zamiennych

Przepisy objęte są nie tylko treść reklam, ale także branding, nazwy produktów, kolory i symbole graficzne sugerujące “zieloność” marki. To oznacza, że przedsiębiorcy będą musieli zmienić podejście do całej komunikacji marketingowej.

Co będzie wymagane: certyfikacja i normy

Przedsiębiorcy nie będą już mogli posługiwać się ogólnikowymi hasłami typu “przyjazny dla środowiska” lub “eco-friendly”, jeśli nie będą mogli wykazać, że ich produkty naprawdę takie są. Jedynym sposobem będzie opieranie się na:

• Systemach certyfikacji — np. unijny EU Eco Label
• Normach międzynarodowych — np. ISO 14024
• Decyzjach organów publicznych — certyfikaty wydane przez instytucje państwowe

Bez takich dokumentów każde hasło ekologiczne będzie traktowane jako nieuczciwa praktyka rynkowa.

Konsekwencje dla przedsiębiorców i konsumentów

Dla konsumentów nowe regulacje będą ważną wskazówką w dokonywaniu świadomych wyborów — będą mogli ufać, że produkty z certyfikacją rzeczywiście są ekologiczne. Dla przedsiębiorców oznacza to jednak znaczne koszty.

Branża FMCG i spożywcza apeluje o wprowadzenie okresu przejściowego. Wskazuje, że przepisy nie przewidują żadnej klauzuli wygaszającej dla towarów wprowadzonych na rynek przed 27 września 2026 roku, a pozostających w obrocie już po tej dacie. W praktyce może to oznaczać:

• Wymianę opakowań
• Nalepianie dodatkowych etykiet
• Wycofywanie zapasów — co branża sygnalizuje jako ryzyko marnotrawstwa żywności

Komisja Europejska szacuje koszt takich działań naprawczych na ok. 40 euro rocznie na firmę — zdaniem sygnatariuszy apelu to kwota mocno niedoszacowana.

UOKiK pozostaje stanowczy: termin 27 września jest nieprzekraczalny, ponieważ wynika wprost z unijnej dyrektywy. Firmy, które już dziś nie potrafią udokumentować swoich “eko” twierdzeń, powinny zacząć przegląd swoich materiałów marketingowych już teraz, nie czekając na wrzesień 2026 roku.

Co to oznacza dla ciebie jako konsumenta?

Nowe przepisy to dobra wiadomość dla kupujących. Będziesz mógł ufać, że produkty z etykietą “eko” rzeczywiście spełniają wysokie standardy ekologiczne, a nie są wynikiem marketingowej sztuczki. Przedsiębiorcy będą musieli być szczerzy i przejrzyści — albo udokumentować swoje twierdzenia certyfikacją, albo zrezygnować z “zielonych” haseł.

Jednocześnie warto już teraz zwracać uwagę na to, jakie certyfikaty posiadają produkty, które kupujesz. EU Eco Label, ISO 14024 czy inne certyfikaty wydane przez organy publiczne to gwarancja, że produkt rzeczywiście jest przyjazny dla środowiska. Hasła bez poparcia certyfikacją — zwłaszcza do września 2026 roku — mogą być znakiem ostrzegawczym.

Nowelizacja ustawy to także przykład tego, jak unijne przepisy mają coraz większy wpływ na ochronę praw konsumentów w Polsce. Regulacje te będą obowiązywać wszystkie kraje członkowskie, co oznacza, że firmy działające w całej Unii będą musiały dostosować się do jednolitych standardów.