Wyrok TSUE o odsetkach od kredytu: co zmienia dla konsumentów i banków

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał 23 kwietnia 2026 roku wyrok, który może wpłynąć na sposób, w jaki banki naliczają opłaty przy kredytach konsumenckich. Orzeczenie dotyczy praktyki pobierania odsetek od pozaodsetkowych kosztów kredytu — opłat takich jak prowizja, ubezpieczenie czy koszty administracyjne.

Czym jest problem, który rozstrzygnął TSUE?

Polska sąd zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem, czy kredytodawca może naliczać odsetki od kosztów dodatkowych, które nie zostały bezpośrednio przekazane konsumentowi. Chodzi o sytuację, gdy bank pobiera od pożyczkobiorcy prowizję lub inną opłatę, a następnie nalicza na tę opłatę również odsetki — tak jakby była to część głównej kwoty kredytu.

TSUE wyjaśnił, że stopa oprocentowania nie powinna obejmować kosztów, które nie zostały faktycznie udostępnione konsumentowi jako część pożyczki. Jednocześnie Trybunał potwierdził, że kredytodawca może nałożyć koszty dodatkowe, ale powinien to robić w inny sposób — na przykład poprzez wyższe oprocentowanie od razu, a nie poprzez naliczanie odsetek od samych opłat.

Jakie są praktyczne konsekwencje wyroku dla kredytobiorców?

Wyrok ma bezpośrednie znaczenie dla osób, które zaciągnęły kredyt na warunkach, gdzie bank naliczał odsetki od kosztów dodatkowych. Związek Banków Polskich wydał rekomendację, aby instytucje finansowe zaprzestały tej praktyki.

Rekomendacja ZBP obejmuje dwie grupy umów:

• nowe umowy kredytowe — od momentu wyroku bank nie powinien naliczać odsetek od pozaodsetkowych kosztów
• umowy aktywne w dniu wyroku — dotyczy kredytów już udzielonych, które były wykonywane 23 kwietnia 2026 roku

Konsumenci mogą oczekiwać zwrotu odsetek, które bank pobrał od kosztów dodatkowych na podstawie dotychczasowych warunków umowy. Jednak konkretny sposób realizacji tego zwrotu będzie zależał od decyzji każdego banku — nie ma ujednoliconego procederu dla całego sektora.

Jak będą wdrażane zmiany w bankach?

Każda instytucja finansowa wdroży rozwiązania indywidualnie. Oznacza to, że terminy, procedury i sposób zwrotu odsetek mogą się różnić w zależności od banku. Niektóre mogą automatycznie zmienić warunki umów, inne mogą wymagać od klienta złożenia wniosku o zwrot.

Aspekt	Dotychczasowa praktyka	Po wyroku TSUE
Naliczanie odsetek od kosztów dodatkowych	Powszechne w umowach kredytowych	Uznane za niezgodne z prawem unijnym
Nowe umowy kredytowe	Odsetek od kosztów	Rekomendacja ZBP: brak odsetek od kosztów
Umowy aktywne w dniu wyroku	Odsetek od kosztów	Rekomendacja ZBP: zaprzestanie naliczania
Zwrot pobranych odsetek	Nie dotyczyło	Konsumenci mogą oczekiwać zwrotu

Co to oznacza dla Ciebie jako konsumenta?

Jeśli zaciągnąłeś kredyt przed wydaniem wyroku i bank naliczał na Twojej umowie odsetki od prowizji, ubezpieczenia lub innych opłat dodatkowych, masz podstawę do żądania zwrotu tych odsetek. Wyrok TSUE potwierdza, że taka praktyka jest niezgodna z prawem unijnym.

Warto wiedzieć, że ZBP rekomenduje bankom dobrowolne wdrożenie zmian — jednak rekomendacja nie jest wiążąca dla wszystkich instytucji. Dlatego jeśli Twój bank nie podejmie działań z własnej inicjatywy, możesz:

• Złożyć reklamację — najpierw wewnątrz banku, wskazując na wyrok TSUE i niezgodność umowy z unijnym prawem
• Zwrócić się do ombudsmana finansowego — jeśli bank odrzuci Twoją reklamację
• Skonsultować się z prawnikiem — w skomplikowanych przypadkach lub jeśli chcesz dochodzić roszczeń na drodze sądowej

Wyrok ma również znaczenie dla przyszłych kredytobiorców. Nowe umowy powinny być zawierane bez naliczania odsetek od kosztów dodatkowych, co w teorii powinno obniżyć rzeczywisty koszt kredytu.

Czy to dotyczy wszystkich kredytów?

Wyrok TSUE dotyczy kredytów konsumenckich — czyli pożyczek udzielanych osobom fizycznym na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą. Obejmuje kredyty gotówkowe, kredyty na zakup samochodów, hipoteki i inne formy finansowania konsumenckiego.

Jednak konkretne zastosowanie wyroku do Twojej umowy zależy od tego, jak sformułowane były jej warunki. Warto przeanalizować swoją umowę kredytową i sprawdzić, czy rzeczywiście bank naliczał odsetki od kosztów dodatkowych. Jeśli tak, masz prawo do reklamacji.