Wydanie środa, 18 listopada 2026
Twoje prawa. Konkretnie i skutecznie.
Niezależny serwis informacyjny
Prawo Konsumenta 24 Twoje prawa. Konkretnie i skutecznie.
Czytasz najnowsze wydanie
Prawo Konsumenta 24
Zakupy Online

Digital Fairness Act: nowe zasady dla zakupów online w UE

Komisja Europejska proponuje Digital Fairness Act, który ma ograniczyć ciemne wzorce i uporczywe funkcje w sklepach internetowych.

13.11.2026 — Beata Wróbel
Close-up of hands holding a smartphone displaying an online shopping app in an indoor setting.
Fot. RDNE Stock project / Pexels · Pexels License

Digital Fairness Act to projekt rozporządzenia Komisji Europejskiej, który ma uporządkować zasady ochrony konsumentów przed nieuczciwymi praktykami w internecie. Propozycja nie weszła jeszcze w życie, ale wyznacza kierunek zmian, które mogą obowiązywać w całej Unii Europejskiej.

Czym są ciemne wzorce i dlaczego Bruksela chce je zakazać?

Ciemne wzorce to interfejsy zaprojektowane tak, by skłonić użytkownika do decyzji, której w innej sytuacji by nie podjął. Według badań przywoływanych w propozycji dziewięciu na dziesięciu badanych zetknęło się z takimi rozwiązaniami. Komisja chce zakazać m.in. sztucznego odliczania czasu oferty czy fałszywych informacji o ograniczonych zapasach, które mają wywołać pośpiech.

Jakie kary grożą firmom za naruszenia?

Maksymalna kara przewidziana w projekcie wynosi do 6% rocznych obrotów na świecie. To wartość znacznie wyższa niż kary znane z wielu krajowych systemów, dlatego duże platformy handlowe będą musiały potraktować nowe przepisy poważnie. Komisja zapowiada też, że sama będzie mogła bezpośrednio badać naruszenia o charakterze transgranicznym, zamiast czekać na działania poszczególnych państw.

Jak zmienią się bilety, wydarzenia i subskrypcje?

Przy biletach online cena ma być widoczna od początku, z uwzględnieniem ceny aktualnej i najwyższej możliwej. Dynamiczne ceny wydarzeń kulturalnych i sportowych będą musiały zostać wyraźnie ujawnione. W przypadku subskrypcji przewidziano widoczną funkcję wypowiedzenia umowy, a okres próbny ma stać się płatny dopiero po przypomnieniu i wyraźnej zgodzie klienta. Przed automatycznym odnowieniem konsument ma otrzymać ostrzeżenie.

Co z wirtualnymi walutami i influencerami?

Waluty wirtualne, których używa się w grach i aplikacjach, mają mieć przejrzystą wartość pieniężną, tak aby użytkownik wiedział, ile naprawdę płaci. Influencerzy będą zobowiązani do oznaczania treści komercyjnych, a reklamy hazardowe skierowane do dzieci zostaną zakazane.

Czy konsument będzie mógł porozmawiać z człowiekiem?

Tak, projekt przewiduje prawo do kontaktu z człowiekiem, gdy obsługa automatyczna zawiedzie. Użytkownicy mają też zyskać możliwość wyłączenia uporczywych funkcji projektowych, czyli elementów wracających namową do aplikacji czy serwisu.

Jak nowe przepisy mają działać w całej Unii?

Projekt ma postać rozporządzenia, które zastąpi obecnie obowiązującą dyrektywę. Dzięki temu te same reguły będą bezpośrednio obowiązywać we wszystkich krajach Unii, a celem jest ograniczenie różnic między 27 systemami krajowymi. Obecnie egzekwowanie spoczywa na organach krajowych, a Komisja ma je koordynować.

Element reformyDane z propozycji
Maksymalna karado 6% rocznych obrotów na świecie
Szacunkowe oszczędności konsumentów13,7 mld euro rocznie (prognoza)
Liczba systemów krajowych objętych ujednoliceniem27
Termin wejścia w życie12 miesięcy po wejściu w życie ustawy

Pomimo poparcia dla kierunku zmian BEUC postuluje wyraźniejsze ograniczenia. Rada ds. Kontroli Regulacyjnej wydała opinię pozytywną, z zastrzeżeniami.

Co to oznacza dla Ciebie jako kupującego?

Już teraz warto czytać warunki subskrypcji i sprawdzać, czy przy zakupie biletów nie pojawiają się sztuczne terminy. Jeśli propozycja wejdzie w życie, kupujący zyskają jaśniejsze informacje o cenach, łatwiejsze wypowiadanie umów i realną możliwość kontaktu z człowiekiem. Pamiętaj jednak, że reforma zacznie obowiązywać dopiero 12 miesięcy po wejściu w życie ustawy, więc do tego czasu obowiązują dotychczasowe przepisy, a w razie problemów warto korzystać z reklamacji i dochodzenia praw.

Na podstawie: The European Times. Tekst opracowany redakcyjnie.