Wydanie środa, 18 listopada 2026
Twoje prawa. Konkretnie i skutecznie.
Niezależny serwis informacyjny
Prawo Konsumenta 24 Twoje prawa. Konkretnie i skutecznie.
Czytasz najnowsze wydanie
Prawo Konsumenta 24
Zakupy Online

Akt uczciwości cyfrowej UE: nowe prawa konsumentów w internecie

Unijny projekt Akt uczciwości cyfrowej ma ograniczyć manipulacje w sklepach online, ukryte koszty i trudności z rezygnacją z subskrypcji.

13.11.2026 — Beata Wróbel
Person browsing shopping app on smartphone, displaying modern ecommerce interface.
Fot. V H / Pexels · Pexels License

Akt uczciwości cyfrowej (DFA) to unijny projekt rozporządzenia, który ma chronić konsumentów w internecie przed manipulacyjnym marketingiem, ukrytymi opłatami i utrudnianiem rezygnacji z umów.

Czym jest Akt uczciwości cyfrowej i kogo dotyczy?

Akt uczciwości cyfrowej to zbiór przepisów o prawach konsumentów online, który Komisja Europejska przedstawiła jako propozycję. Jego autorem jest komisarz ds. ochrony konsumentów Michael McGrath z Irlandii. Rozporządzenie ma obowiązywać we wszystkich 27 państwach Unii Europejskiej jednocześnie, bez odrębnego wdrażania przez każdy kraj, więc polscy kupujący zostaliby objęci tymi samymi zasadami co mieszkańcy pozostałych państw członkowskich.

Jak projekt ma ograniczyć presję na kupującego?

Projekt zakłada wyeliminowanie technik marketingowych, które wywierają na kupującego presję i sprzyjają decyzjom podejmowanym pod wpływem impulsu. Najważniejsze zakazy dotyczą dwóch zjawisk. Pierwszy to fałszywe komunikaty sugerujące, że produkt niemal zniknął z magazynu. Drugi to koszty, które pojawiają się dopiero na ostatnim etapie zamówienia, takie jak prowizje serwisowe. Dla klienta oznacza to, że cena widoczna na początku powinna być zbliżona do kwoty, którą faktycznie zapłaci.

Czy dynamiczne ceny biletów zostaną zakazane?

Nie. Dynamiczne ceny biletów nie zostały objęte zakazem, ale projekt wymaga od sprzedawców większej przejrzystości. Sprzedawca ma podawać, ile biletów jest dostępnych w danej cenie, oraz jaka jest cena maksymalna. Sklepy z wirtualnymi kolejkami oraz z cenami zależnymi od popytu musiałyby też bieżąco informować o cenie i górnym limicie.

Problem jest znany z rynku koncertowego. Jak podaje Next Gazeta.pl, w przypadku koncertów zespołu Oasis w 2024 roku ceny biletów rosły w ostatniej fazie zakupu. Pierwszym wydarzeniem, przy którym zastosowano ceny zależne od popytu, mają być mistrzostwa świata FIFA w 2026 roku. Parlament Europejski apelował natomiast o całkowity zakaz takich praktyk, więc spór o kształt przepisów jeszcze się nie zakończył.

Jak skontaktować się z człowiekiem zamiast z botem?

Konsument ma prawo do kontaktu z człowiekiem po zakupie, gdy wyczerpie inne dostępne kanały. Kontakt ma być bezpłatny, prowadzony w języku umowy i dostępny tylko w godzinach pracy przedsiębiorcy. Forma to czat lub inny kontakt internetowy z żywym konsultantem, a nie automat. Dla kupującego praktyczna wskazówka jest prosta: przed zakupem warto sprawdzić, w jakim języku i w jakich godzinach obsługuje sklep, bo to będzie realnym punktem odniesienia.

Dlaczego subskrypcje są najczęstszym źródłem problemów?

Według badania Komisji Europejskiej prawie 70% respondentów ma problem z rezygnacją z umów zawieranych online. Projekt odpowiada na ten problem na dwa sposoby. Po darmowym okresie próbnym przejście do płatnej umowy wymagałoby wyraźnej, jednoznacznej zgody konsumenta. Z kolei w przypadku automatycznego przedłużenia płatnej subskrypcji sprzedawca musiałby wysłać przypomnienie o zasadach rezygnacji, zanim pieniądze zostaną pobrane.

ObszarCo przewiduje projektCo zyskuje konsument
Presja zakupowaZakaz fałszywych informacji o niemal wyprzedanym produkcieDecyzja bez sztucznego pośpiechu
Ukryte kosztyZakaz kosztów ujawnianych dopiero przy finalizacji zamówieniaRealna cena już na początku
Bilety dynamiczneDozwolone, z obowiązkiem przejrzystościWiedza o dostępnej liczbie biletów i cenie maksymalnej
Kontakt z obsługąBezpłatny kontakt z człowiekiem w języku umowyMożliwość rozmowy zamiast bota
SubskrypcjeWyraźna zgoda na płatną umowę i przypomnienie przed przedłużeniemMniejsze ryzyko płatności za niechciane usługi

Czy zakupy przez agenta AI będą chronione?

Projekt obejmuje także zakupy dokonywane przez agentów AI, czyli rozwiązania, które wybierają produkty zamiast człowieka. Konsument zachowuje w takim przypadku gwarancje oraz prawo do odstąpienia od umowy lub zwrotu. Może też z góry określać kryteria, według których agent działa, i zmieniać je w dowolnym momencie. Przykładem jest ustalenie maksymalnego przedziału cenowego, powyżej którego agent nie będzie niczego kupował.

Co to oznacza dla Ciebie?

Projekt nie zmienia jeszcze nic w sklepach, ponieważ przepisy muszą przejść przez proces legislacyjny. Już teraz warto jednak przyjąć kilka zasad. Przed zakupem sprawdzaj pełną cenę, łącznie z opłatami na ostatnim etapie zamówienia. Przy biletach zwracaj uwagę na informacje o cenie i dostępności. Przy każdej subskrypcji zapisz datę końca darmowego okresu i sprawdź, jak zrezygnować, zanim podasz dane płatnicze. Jeśli sklep zablokuje Ci kontakt z człowiekiem, możesz zgłosić sprawę Urzędowi Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Przepisy unijne, które wejdą w życie, dadzą kupującym w całej Unii wyraźniejsze podstawy do takich żądań.

Na podstawie: Next Gazeta.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.